VepKar :: Texts

Texts

Return to list | edit | delete | Create a new | Statistics | ? Help

Jelena Ruppijeva. Etnopuusto Priäžän kylän keskučas

Jelena Ruppijeva

Etnopuusto Priäžän kylän keskučas

Livvi
New written Livvic
Priäžän piirin Priäžän muahyvinvastuandan čuppu -projektu on erähii vie vuvvennu 2021 Karjalan tazavallan Kanzallizen da alovehellizen poliitiekan ministerstvan kannatettuloi projektoi alovehien etnokul’tuurizen kehityksen alal. Nämmien projektoin suurimii da tärgevimii ruadoloi on Karjalan alovehien etnokul’ tuurine kehitys da kandurahvahien kielien nägyvih tuondu da kehitändy.
Meil niilöis kohtis, kunne rakkahembal tullah turistat, ei nävy objektois tämän muan kanzalline koloriittu. Priäžän piirin keskučasgiPriäžäs ei olluh mostu simvoulistu kohtua, kudamas gost’at da paikallizet eläjät voidas nähtä da ellendiä, mi on Karjal iččenäh, sendäh oli piätetty luadie Priäžän keskuččah Etnopuusto, kudamah tulduu jogahine vihjuas piirin kanzallizet eričykset, sellittäy projektan todevutandua Priäžän etnokul’tuurukeskuksen johtai Tatjana Seppänen.
Uuzi Terveh-nimelline etnopuusto on luajittu Priäžän keskuččah juuri sih kohtah, kunne puaksumbah kaikkie tullah rahvas. Sit ymbäri ollah kai tärgiet laitokset: Priäžän piirin hallindo, Etnokul’tuurukeskus, Joudoaijan da luomisruavon keskus, Priäžän piirin rahvahan kirjoihpanenduozasto, hoteli da avtoubussoin azetuskohtu.

TULGUA TERVEH
Vie talvel uudeh etnopuustoh oli azetettu suuret puuhizet aiduveriät, kudualoih on pandu tervehtyssana da Priäžän keskučan kartu; puuhine lebokodaine da puuhizet elättilöin kuvat, kaksipuolizet tiijoituslaudazet, kudamis on tieduo Priäžän piiris da Priäžän kyläs, Priäžän čupun luonnos da nähtävyksis.
Nämmis tiedolois etnopuuston luadijat mainitah Priäžän čupun kuulužumii kohtii: Karjalan Kielen Kodii da sit kois, ainavuo Karjalas, ruadajua kielipeziä, Kindahan kyliä, vahnoi časounoi da äijii toizii objektoi. Ezile sežo tullah karjalazet šipainiekat, riäpöi, muur’oi da garbalo.
Tämän keviän da kezän aigua etnopuustoh sai luadie čuurutroppazet, azettua laučat, istuttua kukkazet da suaja tuli lebokodazeh. Ehtäl pimien aigua, konzu paletah tulet sie, uuzi etnopuusto on erinomah čoma.
Kyläläzetgi ollah avvutettu meidy. Priäžäläine Aleksei Jeršov, sanommo, on istutannuh etnopuustoh viizi šuarupajuu da joga päiviä kävyy niidy valelemah. Tulou meile keskukseh vetty ottamah, sellittäy Tatjana Seppänen.
Terveh-nimelline etnopuusto rodih hyvänny huogavokohtannu priäžäläzih da kylän gostih niškoi. Sit ainos on rahvastu: nuorembua da ruavahembua polvie lapsienke da vunukoinke, čökkelehes turistuagi, a konzu oraskuul Priäžän škola salvattih suuren remontan periä, školan opastajat piettih sie konsultatsietgi.

RUAVON JATKANDUA
Priäžän etno kul’tuuru keskuksen ruadajat huavatah iellehgi kehittiä tädä kylän keskučas olijua alovehtu kirjoihpanenduozastoh da tiešuaras olijah mustomerkih suate.
Tämän ruavon jatkokse Etnokul’tuurukeskuksen taloin rinnale on luajittu lagevo kyykkäh kižuandah niškoi. Se puutui azuo Karjalaine rokotus -projektan aigua.
Etnokul’tuurukeskuksen ruadajat puaksuh sanellah omile gostile vahnas karjalazes kižas, ozutetah, kui pidäy kižata sih. A omua kižakohtua kyykkäh niškoi tässäh ei olluh. Sih kohtah keskuksen ruadajat on azetettugi tiijoituslaudazen, yhtenjyttymän kui etnopuustos, sit vai on saneltu kyykäs da sen kižasiändölöis. Tuliel aigua Priäžän etnokul’tuurukeskuksen ruadajil on mieles luadie lapsien kižuandukohtugi jo vallitun etnostiil’an mugah. Se rodieu uuzi projektu, kudamah uskotah, ku suajah kannatustu.

Серебрянникова Оксана Николаевна

Этнопарк в центре посёлка Пряжа

Russian
Проект Пряжинского района Пряжинская земля - уголок благополучия - один из нескольких проектов в области этнокультурного развития регионов, поддержанных Министерством национальной и региональной политики Республики Карелия в 2021 году. Крупнейшими и важнейшими задачами этих проектов являются этнокультурное развитие регионов Карелии и презентация и развитие языков коренных народов.
- У нас в тех местах, куда охотнее приезжают туристы, не видно на объектах национального колорита этой территории. Даже в центре Пряжинского района - в Пряже не было такого символического места, где гости и местные жители могли бы увидеть и понять, что характерно для самой Карелии, поэтому было принято решение создать в центре Пряжа Этнопарк, приезжая в который каждый понимал национальные особенности округа, объясняет реализацию проекта руководитель Пряжинского этнокультурного центра Татьяна Сеппянен.
Новый этнопарк под названием "Terveh" создан в самом центре Пряжи именно в том месте, куда чаще всего приезжают люди. Рядом расположены все важные учреждения: администрация Пряжинского района, Этнокультурный центр, Центр досуга и творчества, ЗАГС, гостиница и автостанция.

ДОБРО ПОЖАЛОВАТЬ
Еще зимой в новом этнопарке были установлены большие деревянные ворота с приветственным словом и картой центра Пряжи; деревянный лебёдочный домик с деревянными изображениями животных, двуязычные доски с информацией о Пряжинском районе и о посёлке Пряжа, природе и достопримечательностях Пряжинского уголка.
В этих сведениях создатели этнопарка упоминают известные места Пряжинского угла: Дом Карельского языка и в этом доме, уникальном в Карелии, действующем языковом гнезде, деревня Киндасово, старые часовни и многие другие объекты. На виду также карельские калитки, ряпушка, морошка и клюква. В течение этой весны и лета в этнопарке удалось сделать песчаные тропинки, установить скамейки, высадить цветы и провести освещение в домик. Вечером в темное время суток, когда там горят огни, новый этнопарк выглядит особенно красиво.
- И сельчане нам помогали. Пряжинец Алексей Ершов, кстати, высадил в этнопарке пять саженцев и каждый день ходит их поливать. Приходит к нам в центр за водой, - объясняет Татьяна Сеппянен. Этнопарк под названием "Terveh" стал хорошим местом отдыха для посетителей и гостей села. Там всегда есть люди: молодые и постарше люди с детьми и внуками, бывают и туристы, а когда в прошлом году школу в Пряже закрыли из-за капитального ремонта, учителя школы проводили там и консультации.

О ПРОДОЛЖЕНИИ РАБОТЫ
Сотрудники Пряжинского этнокультурного центра планируют и дальше развивать эту территорию в центре посёлка до ЗАГСа и от перекрестка до памятника.
В продолжение этой работы возле здания Этнокультурного центра построена площадка для игры в кююккя. Её удалось построить в рамках проекта "Карельская прививка".
Сотрудники этнокультурного центра часто рассказывают своим гостям о старинной карельской игре, показывают, как в нее играть. А своего места для игры в кююккя здесь не было. На этом месте сотрудники центра даже установили информационную доску, похожую как в этнопарке, в ней только рассказывают о кююкке и её правилах. В будущем сотрудники Пряжинского этнокультурного центра планируют сделать и детскую игровую площадку в соответствии с уже выбранным этностилем. Это будет новый проект, в который поверят как получат поддержку.