ВепКар :: Леммы

Леммы

Вернуться к списку | удалить | редактировать

pergua

язык: карельский: ливвиковское наречие

часть речи: глагол

фонетические варианты: pergoa (Ведлозерский); pergaa (Тулмозерский, Видлицкий); pergia (Кондушский)

фразеологизмы
pergua šokkii - пустословить, трепать языком (букв. бить щёки)
syvvä pergua - уплетать за обе щёки (букв. есть-бить)
Диктор
Мичурова Надежда Викторовна
1985 г.р.
место рождения: Олонец, Олонецкий р-н, Республика Карелия

1 значение

  • русский: бить, избивать, избить, сечь, высечь

Примеры (103)

лучший отличный хороший плохой

1. 5 Häi työndi uvven käskyläzen, se hyö tapettih. Häi työndi vie äijii muidu: erähii hyö perrettih, erähii tapettih.
И опять иного послал: и того убили; и многих других то били, то убивали. (Jevangelii Markan mugah (12: 1-12). Viinumuarjupellon vuogruajat)
2. 63 Miehet, kudamat vardoittih Iisussua, ruvettih nagramah Händy da pergamah.
Люди, державшие Иисуса, ругались над Ним и били Его. (Jevangelii Lukan mugah (22: 63-65). Iisussua nagretah)
3. I hyppiäy sumkas kolme miesty i otetah nagaikoil pergua bohattua vellie.
И выскакивает из сумки трое мужчин и начинают нагайками бить богатого брата. (Oza-suarnu)
4. Ga oppiu hebuo pletil pergua ženihy ga, ei mene, ei mene!
Уже и плёткой пытается жених стегать лошадь, но не идёт, и не идёт! (Eli enne sie mužikku da akku)
5. Tietois on, ku suvemba, Ven’an toizis gubernielois, kus oldih vallas muaorjuon perindöt, naizii puaksuh perrettih, kazvattamizen vältämättömänny tavannu oli lapsien lyöndy.
Известно, что южнее, в других губерниях России, где властвовали крепостнические устои, женщин часто избивали; непременным правилом было избиение детей. (Karjalazen perehen erähät eloksen tavat)

2 значение

  • русский: бить, хлестать (о волнах, струях воды, воздуха)

Примеры (92)

лучший отличный хороший плохой

1. Taivas buuristeleh ielleh,
pergau muadu vihmu.

небо продолжает хмуриться.
хлещет дождик землю.
(Hirvakko myrsky)
2. Lagiel järven selläl
Vaiku tuulen valdu.
Tyhjiä randua pergau,
Pezöy kivii aldo.

На ровной глади озера
Только воля ветра.
Хлещет о пустой берег,
Моет камни волна.
(Sygyzy)
3. 65. Kaži hännän ruagakse pergaw: vuattamatoin gos’t’u tulow.
65. Кошка моется – гость придёт. (Sananpolvet, privutkat)
4. Siid häi akkua pergamah.
За это он жену стал бить. (Suomelažet Kotkatjärves)
5. Kerran tabai pellon piendarii niittämäs ühtü Salmen akkua, ga kaiken prowvolokal pergi, juormiet oldih sel’l’äs dai bokis.
Однажды одну салминскую женщину застал, когда та косила межи на поле, так всю её отхлестал проволокой, синие полосы были на спине и на боках [у женщины]. (Suomelažet Kotkatjärves)

3 значение

  • русский: рубить, вырубить, расчищать, расчистить

перевод

вепсский: palota; puhtastada; sel’gitada

карельский: людиковское наречие: pergada; pergai; pergta

карельский: собственно карельское наречие: perata; pergada; pergoa; pergua; perkua; perreta

диалекты употребления: Неккульский, Сямозерский

Примеры (94)

лучший отличный хороший плохой

1. Jälles palandua palo pidi pergua vie.
После сжигания пожогу надо было ещё и расчистить. ("Enne meijän sijas äijü ruattih meččiä")
2. Oletgo sinä kuulluh, kui sidä vierretäh da perretäh kaskie?
А ты слышала, как cжигают и расчищают подсеку ? (Kaski)
3. Vie pienete lapset perrettih randoi uiton aigua da maltettih pilata halgoloi.
Ещё будучи маленькими, дети расчищали берега и умели пилить дрова. (Mečänkuadai F’odor Koškin)
4. Žiäli miesty, kudai
Enne eliä kergii,
Pidi minus huolen,
Muakse kasken pergi.

Жаль человека, который
Успел жить раньше,
Заботясь обо мне,
Расчистил землю для пашни.
(Kus työ, pienet hierut...)
5. 65. Kaži hännän ruagakse pergaw: vuattamatoin gos’t’u tulow.
65. Кошка моется – гость придёт. (Sananpolvet, privutkat)

4 значение

  • русский: трепать, обрабатывать лён

Примеры (93)

лучший отличный хороший плохой

1. A sit sniaput nenga perrammo, ku kolme naistu [on].
Снопы вот так отбиваем, нас три женщины там. (N’ellinkümmenin’ riihin puimo)
2. Viego sit net lyyhtehet, sniaput, panitto lattiel, viego niidy perrettih mil vai ei?
А клали ли эти снопы на пол, отбивали ли их чем-нибудь? (N’ellinkümmenin’ riihin puimo)
3. Jälles sidä kuivis kyhlähis perrettih siemenpiähyzet, a pelvahat upotettih jogeh da pandih piäle kivet, ku net ei nostas vien piäle.
После этого из сухих снопов выбили семенные головки, а лён потопили в речке и сверху клали камни, чтобы он не всплыл на поверхность. (KUI PAIDU PELLOL KAZVOI)
4. 65. Kaži hännän ruagakse pergaw: vuattamatoin gos’t’u tulow.
65. Кошка моется – гость придёт. (Sananpolvet, privutkat)
5. Siid häi akkua pergamah.
За это он жену стал бить. (Suomelažet Kotkatjärves)

5 значение

  • русский: прибивать, забивать

Примеры (96)

лучший отличный хороший плохой

1. Sit pal’l’al perrat kaiken ylen hyvin.
Затем молотом подбиваешь очень сильно. (T’oktii minä olen laskenuh)
2. Karjalan kieleh požakal sil perrat kaiken, štobi robl’o sumbenis, eiga häi tulen ottau sydämeh.
На карельском языке пожаком [специальным инструментом] бьёшь, чтобы костёр уплотнился, иначе он начнёт гореть только изнутри. (T’oktii minä olen laskenuh)
3. Nu i sit nämmä nuagloil stropiloih perretäh, niuaglal konešno. I pannah kuuričan sinne, nenga čivattavah i sit pannah lavvat.
И это гвоздями к стропилам прибивают и устанавливают там стропило с крюкой немного наискось, а затем настилают доски. (Silluu ei pandu naglul)
4. Otin pal’l’azen, perran ustu, kuulen:
‒ Oi, Pešoi!

Я взял молоток, бью по двери, слышу:
- Ой, Петя!
(Ystäväžet kummatetah)
5. Nuoret miehet svajua perrettih da regulii varustettih.
Молодые мужчины забивали сваи и готовили жерди для регулировки брёвен. (Oli Ruokoskes ruoguo dai koskie ...)

словоформы (150)

per|gua (-ran, -gau; -retäh; -gi, -rettih)