Тексты
Вернуться к списку
| редактировать | удалить | Создать новый
| Статистика
| ? Помощь
Aleksandra Lesonen.
Karjalan partisanien muissokši
Источник:
Oma mua. 2026. 23.09 (№ 37 (1827)). С. 6
Aleksandra Lesonen
Karjalan partisanien muissokši
карельский: собственно карельское наречие
Новописьменный севернокарельский
Aleksandr Lesosen johtaman alotehryhmän anšijošta Vuokkiniemi – Latvajärvi -autotien 20. kilometrillä on ilmeštyn Partisanikilometritmuistomerkki. Merkki on ašetettu meijän muanmiehien Šuuren Isänmuallisen šovan vuosina šuorittamien urošruatojen muissokši. Šyyškuun 12. päivänä piettih objektin juhlalliset avajaiset.
Taitava šotaoperatijo
Niissä paikoissa rohkiešti taisseltih vallottajie vaštah šotilahat Ruškie partisani-, Karjalan nuorisoliittolaini-, Taistelukučču-, Rautakivi- ta Eteh -partisanijoukoista.
Istorijallisen Rubež-tutkimušprojektin ohjuaja Jekaterina Harčenko avajaisissa kerto keräytynyillä, jotta šovan vuosina Karjalašša toimi noin 1800 partisanie.
Muistomerkin ašettamisen alkuhpanija ta NKVD:n Kalevalan rajavartijojoukon komentajan Aleksandr Lesosen poika, venehjärviläini Aleksandr Lesonen kerto, jotta šiinä partisanit järješšettih peittopaikka vihollisella. Hänen tuaton muisselmien mukah 7. šyyškuuta 1941 noin 20 kilometrissä länteh päin Vuokkiniemeštä Lesosen johtama joukko löysi tietä myöten kulkijan vihollisen kuorma-auton. Joukon jäšenien virhiettömien toimien ta oikien tilan valinnan anšijošta oli likvitoitu vihollisen auto, kolme upšeerie ta kymmenen šotilašta. Partisanit niise otettih vallottajilta tärkeitä asiepaperija, ašeita ta ammukšie. Taitavašti šuoritetušta taisteluoperatijošta Aleksandr Lesonen šai Ruškien Lipun kunnivomerkin.
Juuri šen tapahtuman yksityiskohtien mukah Aleksandr Lesonen ta hänen apulaiset omin voimin valmissettih kenttä muistomerkin ašettamista varoin, valmissettih ta ašetettih objekti Šytytetyn tulen muuvvošša ta tietotaulu, kumpani kertou šotavuosien eri tapahtumista meijän piirissä. Tietotaulušša on Ruškie partisani -joukon šotilahan Andrei Kapasen, Ruškie partisani -joukon ošašton komentajan Juakko Rugojevin muisselmie ta tietoja Ruškie partisani -joukon ošašton komentajan Ivan Kondratjevin Ruškien Tähen kunnivomerkkih liittyjäštä palkintoleheštä. Ne tiijot on valmissettu Rubež-projektin materialien mukah.
Muistomerkin merkityš
Aleksandr Lesonen kerto, jotta löysi paikan, missä arvautellen mäni taistelu, kumpaseh ošallistu hänen tuatto. Aleksandr käytti tajuntua ta partisanin tovellisen pojan taitoja.
– Konša tarkaššin kilometrijä tietä Vuokkiniemeštä Latvajärveh šuaten ta ečin taistelujen paikkoja, mie kuvittelin iččieni partisanin roolissa ta aloin eččie paikkua, mistä miula ois ollun mukava tähyštyä vihollista ta nähä šuurin oša alovehta ollešša huomuamattomana. Näin löyty še kukkula, šanou Venehjärven eläjä.
Aleksandr Aleksandrovičin punukka An’a auto ukkuo löytyä šopivan truvan. Hyö kuokittih trupa Venehjärven talon pihašta. Šitä käytettih vesijohtuo varoin. Trupa puhissettih, korjattih, ta šiitä tuli tuki improvisoitulla tulella.
– Muistomerkin pohjana on kivi. Še simvolisoiččou henken lujutta, kumpani mänöy Karjalan muašta. Trupa ta tuli simvolisoijah šammuttamatointa muistokynttilyä ta kiitollisutta piirin eläjiltä. Šemmoni oli miun meininki ta näin on kirjutettu muistomerkin kuvaukšešša, kertou Aleksandr Lesonen.
Avajaisissa kuulu muistomerkin ašettamisella ta partisanien urošruatoloilla omissettu musiikkitevoš. Tekstin luatijina ollah Aleksandr Lesonen ta Mihail Jakovlev. Hyö nauhotettih še internetti-teknologijien avulla. Seremonijan lopušša kiakki keräytynyöt kirjutettih omat nimet ta šukunimet paperilehteh ta pantih še aihien mukah korissettuh termossih. Šen jälkeh tapahtuman järještäjät peitettih še muistomerkin viereh tulijilla šukupolvilla.
Partisanikilometrit-muistomerkki ilmešty V.V.Guščinin, T.J.Guščinan, P.E.Garmujevin, A.V.Žiharevin, J.G.Žiharevan, V.V.Žukovan, I.M.Kirejevin, N.G.Lesosen, A.A.Maksimenkon, A.A.Čeginin, L.I.Čeginan, J.B.Harčenkon ta M.A.Jakovlevin yritykšien anšijošta.
