ВепКар :: Тексты

Тексты

Вернуться к списку | редактировать | удалить | Создать новый | Статистика | ? Помощь

Vepsläižed školiden jubilejaks

Vepsläižed školiden jubilejaks

вепсский
Младописьменный вепсский
Muloi Änižröunan vepsläižile školile täudui 220 vot. Ningoižeks znamasižeks päivmäraks školiš tehtihe erazvuiččed azjtegod, mäniba praznikaližed vastused. Mugažo openikad Kalagespäi vaumištiba videorolikad ičeze školan istorijas. Tedoil, miččiš starinoitihe neniš videorolikoiš, tahtoim jagatas teidenke.

Kalagen školan istorii 1860.-vozihesai
Azjbumagoiš Olonecan gubernijan openduses om kirjutadud, miše 12 tal’vkud vodel 1805 Kalages, mi sijadase 97 virstad Petroskoišpäi, om avaitud küläprihodan škol.
Se sijadase papin pertiš, opendajan om ponomar’ Ivan Dev’atinskii. Hän opendab lapsid kirjutamha, arifmetikan tedoalandusihe, mugažo lugeb Jumalan sanad.
Vepsläižile lapsile oli jüged opeta vanhad pühäslavilašt kel’t, ved’ siloi ei tednugoi venän-ki kel’t. Paiči Kalaged, školad sil vodel avaitihe mugažo Šujas, Ladvas, Šokšus da Šoutjärves. Siloi papid tegiba suren panendan rahvahan opendushe. Školan honusin oliba papiden pertid. Opetihe siloi vaiše prihaižid. Tedoiden mödhe vodel 1808 Ladvan učiliščas oli 19 last, Kalages – 5, Šujas – 15, Šokšus – 10.
Kalages necikš vodeks oli kaks’ pušt pühäpertid. Papin Andrei Gavrilovan pertiš avaitihe emäine škol. Nor’ ponomar’ Ivan Dev’atinskii zavodi urokoid aigoiš – 6:00 časud. Urokad mäniba 19:00-20:00 časuhusai. Oli keskust longikš. Openduzvoz’ oli sügüz’- da keväz’radoiden keskes.
Kalages om kaičenus johtutesid Irina Andrejevna Gavrilovas, papin tütres. Ičeze pereht hänel ei olend, Irina Andrejevna omišti elon lapsiden opendamižele. Mugažo paukas lapsid openzi kirjaha manradnik Ivan Makarov.
Suren panendan opendushe tegi pap’ P’otr F’odorovič Serm’agin. Hän tegihe papikš, konz hänele oli 26 vot. P’otr lopi Novgorodan Hengeližen seminarijan. Hän tezi vepsän kel’t, nece azj kebnenzoiti openust. Konz prihaine openzihe hot’ vähäižen kirjutamha da lugemaha venäks, ka kazvatajad napriba antta händast radmaha miččehe-ni laukha lidnas.
Voziden sirttes openikoiden lugu kazvoi. 1860.-vozil päurokoikš tegihe venän kel’, oigedkirjutamine, arifmetik, mantedo, londuztedo, pühäpajatand, käzitöd, gimnastik.