Тексты
Вернуться к списку
| редактировать | удалить | Создать новый
| Статистика
| ? Помощь
Uljana Tikkanen.
Karjalan kielen käyttö teatteritoiminnašša
Источник:
Oma mua. № 10, 2026, с. 2
Uljana Tikkanen
Karjalan kielen käyttö teatteritoiminnašša
карельский: собственно карельское наречие
Новописьменный севернокарельский
Harjottelutilaisukšissa opaššettih käyttämäh karjalan kieltä ta folklorie spektakliloissa. Ohjelma oli valmissettu kuin teatterijohtajilla, niin ni kaikilla kulttuuri- ta opaššušalojen ruatajilla, kellä on mukava valmistua teatteriesitykšie omašša ruavošša.
– Meijän ryhmäššä oli kolme ammattilaista: ohjuaja, näyttelijämeštaruon, pakinan ta liikehtaijon opaštaja, Teatrum-teatterin johtaja Jelena Politanskaja, karjalan kielen livvin murtehen opaštaja Valerija Grafova šekä etnomusiikin tutkija, opaštaja, Juuret-etnoklasteri-projektin johtaja Tatjana Bel’ajeva, kerto harjottelutilaisukšien järještäjä Anna Jakovleva.
Ohjelmašša oli kolme harjottelutuntie šekä pieni esityš opaštajilta. Tulijat ošallistujat opaššuttih käyttämäh karjalan kieltä näytelmissä šekä teatteriesitykšissä, tiijuššettih perintehelliseštä folklorista ta šen käytöštä nykyaikana, opaššuttih näyttelijäpakinataituo šekä teatterin ta spektaklin taitokeinojen käyttyö.
– Meijän tehtävänä oli antua enämpi harjotteluja. Tilaisukšissa teatterijohtajien lisäkši oli mukava käyvä kirjaštojen, koulujen, päiväkotien, kulttuuritalojen ruatajilla. Myö kuot’t’elima luatie vielä yksi aškel karjalan kielen käyttämisen propleman ratkaisuh. Karjalašša ken ei tiijä kieltä tovellah varajau käyttyä šitä, äšen yhtä šanua tahi virkehtä. Myö tahtoma näyttyä, jotta ei ole vaikieta lisätä tavallisie šanoja ta frasija spektaklin pakinoih. Priäžäššä meilä oli eksperimentti. Myö jakoma kaikki ošallistujat pienih ryhmih ta joka ryhmäššä piti olla ihmini, ken ei tiijä karjalan kieltä. Šiitä heijän piti valmistua pieni starinaesityš käyttyän karjalan kieltä. Totta šanuon, ei voinun ymmärtyä, ken oli še ihmini, ken ei tietän kieltä, šelitti Anna Anatoljevna.
Avukši näyttelijillä oli valmissettu pakinakirja teatteriruatajie varoin. Šielä on šanoja ta virkkehie karjalan kielen livvin ta vienan murtehilla.
– Miula oli oikein mukava ošallistuo harjotteluh. Oli miellyttävä nähä opaštajien joukošša omamualaista Valerija Grafovua, jotta hiän jatkau omua ruatuo karjalan kielen hyväkši. Šamoin olin ihaššukšešša Tatjana Bel’ajevan esityštaijošta ta šiitä, kuin šuurta tutkimušta hiän ruato. Hiän näytti meilä keinoja, kuin käyttyä folklorie, a myöhän tovellah harvoin käytämmä pohattua perintyö. Näyttelijämeštaruon tunnit avattih uušie voimie. Myö šaima äijän intuo luovah ruatoh. Ta lopukši oli miellyttävä šuaha pakinakirjat, passipo šuuri, kerto vaikutelmieh harjottelun ošallistuja Valentina Libertsova.
Tilaisuon järještäjät toivotah, jotta idejat levitytäh ielläh niissä paikoissa, missä harjotteluja oli pietty. Ne oli järješšetty Karjalaisie perintehie teatterilavalla -projektin rajoissa.
Vielä yksi šuuri tapahtuma pietäh šulakuušša – teatterifestivali Aunukšešša. Piäroolissa on Karjala – festivali keryäy teatteriryhmie koko Karjalašta. Projektie toteutetah Karjalan piämiehen fondin grantilla.