VepKar :: Lemmas

Lemmas

Return to list | delete | edit

avata

language: Livvi

part of speech: Verb

Phrases
avata vačču - ru: открыть душу (букв. открыть живот)
Speaker
Michurova, Nadezhda V.
1985 year of birth
birth place: Olonets, Olonecky Destrict, Republic of Karelia

1 meaning

  • Russian: открывать, открыть, раскрывать, раскрыть
concept: to open

translation

Veps: avaata; avaita; aveita

Ludian: avaata; avaita; avaitta

Karelian Proper: avata

dialects of usage: Kondushi, Nekkula, Syamozero, Tulmozero, Vedlozero, Vidlitsa

Examples (624)

the best an excellent a good a bad

1. Kodvazen peräs veräi avatah i "šittunenät" mennäh pertih (nenga sanottih svuattuloi).
Через какое-то время дверь открывается, и "поганые носы" (так называли сватов) входят в избу. (Kui enne svuad’bua piättih. Tuttavundu. Kozičendu)
2. Sit ehtäl avuammo päčin, haudazet sie päčis otammo, sit kuivuammo näivöikse.
Потом вечером открываем печь, мелкую пареную репу достаём из печи, а после этого высушиваем её [на поду печи]. (Kui nagrištu kazvatiimmo)
3. A vičikös ruadajes ku on mi čakkua, da vie sen piäle puarmua – silmii ei sua avata, mugai kihistäh, mugai kihistäh da puretellah.
А когда в кустарнике работаешь, так сколько там комаров, да к тому же и слепней – глаз нельзя открыть, так и жужжат, так и жужжат да кусают. ("Enne meijän sijas äijü ruattih meččiä")
4. Kolmen päivän aigua Lapsien da nuorižon luomisruavon dvorčan seinis ezityttih pajo- da tansijoukot, piettih äijy piduo, avattih Viola Malmin kunnivokse omistettu fotokuvien ozuttelu.
В течение трёх дней в Дворце творчества детей и юношества выступали певческие и танцевальные группы, провели много мероприятий, открыли фотовыставку, посвящённую памяти Виолы Мальми. (Karjalan tansikul’tuurua säilyttäjen)
5. A Iivanan piän mečänižändy avuau kai veriät: voit tulla da ottua lehtie, dai marjua, dai gribua.
А в Иванов день хозяин леса открывает все двери: можешь придти и рвать листья для веников, собирать ягоды и грибы. (Ota vastu Viändöin aigua)

2 meaning

  • Russian: организовать, ввести в действие

Examples (611)

the best an excellent a good a bad

1. Parandajan vezinouzeman, ilmai kudamua ei suannus avata kurortua, löydi paikalline lyydinkarjalaine Iivan Rebojev.
Целебный источник, без которого нельзя было ввести в действие курорт, нашёл местный карел-людик Иван Ребоев. (Karjalaine Dvorčča)
2. Sordavalan tie rubieu kierdämäh kyliä, parahite tänä sygyzyn avatah dorogan uuzi pala.
Сортавальское шоссе будет огибать селение, как раз в этом году введут в действие новый участок дороги. (Vessel kylä järvien keskes)
3. Syvyskuus Kindahat-joukko kaččou avata Etnoaktiv-luagerin školaniekkoih niškoi, ku opastua heidy pidämäh ekskursieloi Kindahan kyliä myöte.
В сентябре группа "Киндасово" хочет организовать Этноактив - лагерь для школьников, чтобы обучать их проводить экскурсии по Киндасову. (Tulgua Kindahah kuundelemah zuakkunoi)
4. Pidäwgo teile valdu avata Rosien südämes fuabrikkoi da zavodoi, vai pidäw teile meijän meččü da muabohatstvat?"
Нужна ли вам свобода, чтобы открыть внутри России фабрики и заводы, или нужен вам наш лес и нужны богатства земли?" (Ruadorahvahale kaiken muan)
5. päivänny Karjalan tazavallan endine piämies Aleksandr Hudilainen, Turvalližuon nevvoston sekretarin sijahine Rašid Nurgalijev da Valdivollizen duuman deputuattu Valentina Pivnenko avattih Suojärves uuzi liikundan da tervehyön keskus, kudaman hindu on lähes 76 miljonua rubl’ua. (Suojärves avattih liikundan da tervehyön keskus)

3 meaning

  • Russian: расстёгивать, расстегнуть

Examples (607)

the best an excellent a good a bad

1. päivänny Karjalan tazavallan endine piämies Aleksandr Hudilainen, Turvalližuon nevvoston sekretarin sijahine Rašid Nurgalijev da Valdivollizen duuman deputuattu Valentina Pivnenko avattih Suojärves uuzi liikundan da tervehyön keskus, kudaman hindu on lähes 76 miljonua rubl’ua. (Suojärves avattih liikundan da tervehyön keskus)
2. Liipukal syväinpuoles siivet ollah läpettäjät, taivahankarvazet, ga sidäbo on ylen jygei kuvata, ku nikui ei tahto istavuo da avata siibii kaameran ies. (Kezä keskel talvie)
3. Nowziin täs tänäpäi,
Jallan kengiin pieluksel,
Toižen kengiin kün’n’üksel,
Avain uksen suveh päi:
Siniine meri.

Вот тут сегодня я проснулась,
Обула ногу на подушке,
Вторую обула на пороге,
Открыла я дверь в сторону юга –
Синее море.
(Tiedohus virtütükses)
4. Tämä gu (matrossu) tuli, n’evvoi, sit nostiimmo müö, avaimmo (sit oli, kačo, jo mi aigua proidinuh).
Когда этот [матрос] вернулся, он указал, где они похоронены, тогда мы откопали, открыли их (тут смотри, сколько времени прошло уже). (Kronštatan vostanii)
5. Sit tulet vai kui, keskilattiel tänne, sit piä avatah neče, ukon tuatto, buat’ušku, piirain ajeluz värtinäine, sen ottaw, n’okkaizeh, zavodiw nenga punuo n’okas, n’okas päi punow, sit punow kaiken nenga, paikan sen tänne punow, piän avuaw, sit ženihü ümbäri punow n’evestiä da suudu annetah da sid i buat’ušku se iäre l’ähtöw.
Как только дойдёшь до середины избы, лицо (‘голову’) открывают; батюшка, отец мужа, берёт за конец скалку, начинает с конца вот так мотать, с конца наматывает, весь платок вот так намотает: открывает лицо, а жених поворачивает невесту вокруг, целуются, и батюшка уходит. (Endine svuad’bo. Hniäzevöi stola)

4 meaning

  • Russian: рассекречивать, рассекретить

Examples (607)

the best an excellent a good a bad

1. päivänny Karjalan tazavallan endine piämies Aleksandr Hudilainen, Turvalližuon nevvoston sekretarin sijahine Rašid Nurgalijev da Valdivollizen duuman deputuattu Valentina Pivnenko avattih Suojärves uuzi liikundan da tervehyön keskus, kudaman hindu on lähes 76 miljonua rubl’ua. (Suojärves avattih liikundan da tervehyön keskus)
2. Liipukal syväinpuoles siivet ollah läpettäjät, taivahankarvazet, ga sidäbo on ylen jygei kuvata, ku nikui ei tahto istavuo da avata siibii kaameran ies. (Kezä keskel talvie)
3. Nowziin täs tänäpäi,
Jallan kengiin pieluksel,
Toižen kengiin kün’n’üksel,
Avain uksen suveh päi:
Siniine meri.

Вот тут сегодня я проснулась,
Обула ногу на подушке,
Вторую обула на пороге,
Открыла я дверь в сторону юга –
Синее море.
(Tiedohus virtütükses)
4. Tämä gu (matrossu) tuli, n’evvoi, sit nostiimmo müö, avaimmo (sit oli, kačo, jo mi aigua proidinuh).
Когда этот [матрос] вернулся, он указал, где они похоронены, тогда мы откопали, открыли их (тут смотри, сколько времени прошло уже). (Kronštatan vostanii)
5. Sit tulet vai kui, keskilattiel tänne, sit piä avatah neče, ukon tuatto, buat’ušku, piirain ajeluz värtinäine, sen ottaw, n’okkaizeh, zavodiw nenga punuo n’okas, n’okas päi punow, sit punow kaiken nenga, paikan sen tänne punow, piän avuaw, sit ženihü ümbäri punow n’evestiä da suudu annetah da sid i buat’ušku se iäre l’ähtöw.
Как только дойдёшь до середины избы, лицо (‘голову’) открывают; батюшка, отец мужа, берёт за конец скалку, начинает с конца вот так мотать, с конца наматывает, весь платок вот так намотает: открывает лицо, а жених поворачивает невесту вокруг, целуются, и батюшка уходит. (Endine svuad’bo. Hniäzevöi stola)

wordforms (148)

av|ata (-uan, -uau; -atah; -ai, -attih)