Леммы

Вернуться к списку | удалить | редактировать

hädä

язык: карельский: ливвиковское наречие

часть речи: существительное

фразеологизмы
Диктор
Мичурова Надежда Викторовна
1985 г.р.
место рождения: Олонец, Олонецкий р-н, Республика Карелия

1 значение

  • русский: беда, несчастье, бедствие, горе
понятие: беда

перевод

вепсский: bed

карельский: людиковское наречие: bied; biede; hädä; kummat; pille

карельский: собственно карельское наречие: beda; beta; hädä; hätä; kumma; peta; pilla

диалекты употребления: Ведлозерский, Видлицкий, Неккульский, Сямозерский, Тулмозерский

Примеры (182)

лучший отличный хороший плохой

1. Suuri heimokundu autoi joga dielos, hädäh ei jätetty.
Большой круг родственников помогал в каждом деле, в беде не оставляли. (Eräs zobottaine – kydyizet, kälyizet...)
2. “Täs minule hädä kädeh!
Вот мне горе-то какое! (Ammundahine kukki)
3. Kui sanotah: “Hädä yksinäh ei tule”.
Как говорят: "Беда приходит не одна". (Eläjes on äijy kiänälmysty, konzu mittumuagi)
4. 7 Gore ilmale rikoteksis, sentäh ku hädä on tulla i rikoteksile; a gore miehele sille, kudaman kauti rikotes tulou.
7 Горе миру от соблазнов, ибо надобно придти соблазнам; но горе тому человеку, через которого соблазн приходит. (Matfian hyvä sanondu. 18.)
5. Algua pidäy kaikis loittovimas čupus lugijen: “Nämmien toppien lähtiettyy anna minun ozattomuot da hiät lähtietäh”. (Kaiken pertin hyppeilöy da čuppuzeh kykistyy)

2 значение

  • русский: нужда, недостаток

Примеры (183)

лучший отличный хороший плохой

1. Sendäh kyläläzil nimis ei olluh hädiä, hyö ei käydy kazakoimah.
Поэтому у деревенских жителей ни в чём не было недостатка, они не ходили батрачить. (Kinnermän arbaitus)
2. Nelländel kursal minul oli dengas suuri hädä.
На четвёртом курсе я испытывал большую нужду в деньгах. (Omamualazet. Natalja Antonova)
3. Yhtelläh vien hädiä kylis ei tietä.
Однако недостатка воды в деревне не испытывают. (SUURI SELGI DA PIENI SELGI)
4. 8 Älgiä olgua heijän jyttyöt, tiedäy tuatto teijän, mis on hädä ennen pakičendua teijän.
8 не уподобляйтесь им, ибо знает Отец ваш, в чем вы имеете нужду, прежде вашего прошения у Него. (Matfian hyvä sanondu. 6.)
5. Algua pidäy kaikis loittovimas čupus lugijen: “Nämmien toppien lähtiettyy anna minun ozattomuot da hiät lähtietäh”. (Kaiken pertin hyppeilöy da čuppuzeh kykistyy)

3 значение

  • русский: нужда, надобность, необходимость

Примеры (185)

лучший отличный хороший плохой

1. 7 Minä sanon teile: nenga on taivahasgi. Yhten riähkähizen täh, kudai hylgiäy riähkät da kiändyy Jumalan puoleh, sie on enämbi hyviä mieldy miku yheksänkymmenen yheksän oigien ristikanzan täh, kudamil ei ole kiändymizen hädiä.
Сказываю вам, что так на небесах более радости будет об одном грешнике кающемся, нежели о девяноста девяти праведниках, не имеющих нужды в покаянии. (Jevangelii Lukan mugah (15: 1-10). Yöksynyh lammas da kavonnuh hobjud՚engu)
2. Lähil Elisenvuarua Vas’al tuli hädä käyvvä sie, "mis keisarigi käybi jallai".
Недалеко от Элисенваары у Василия возникла необходимость сходить туда, "куда царь пешком ходил". (Peša Ruočin paginoi. Evakkoreisu I)
3. Hädä laškangi kirkendäy…
Нужда и лентяя заставит быть расторопнее... (Aijan jogi)
4. Ei ole hädiä, ei ole veruo,
Muan piäle olles huolehti eluo.
(Ammuzes kaivozes läpettäy kuu...)
5. 35 Iisus sanoi opastujile: "Konzu minä työnnin teidy matkah da en andanuh ottua kerale ni kukkaruo, ni reppuu, ni jallaččiloi, oligo teil min hädä"?
35 И сказал им: когда Я посылал вас без мешка и без сумы́ и без обуви, имели ли вы в чем недостаток? (Jevangelii Lukan mugah (22: 35-38). Kaksi miekkua)

4 значение

  • русский: хворь, болезнь

Примеры (189)

лучший отличный хороший плохой

1. Paha taba – terveh hädä.
Дурной характер – болезнь без боли. (Sananpolvet, privutkat)
2. Hätkekse joudui minule tämä hädä, duumaičči Semoi.
"Надолго прицепилась ко мне эта хворь", - думал Семён. (Voinan lapsi. 1)
3. Vuvven 1944 keviäl Semoi ei vie tundenuh nellitostuvuodizennu omua hädiä, hot’ häi ryvähtelih da oletteli žuarus.
Весной 1944 года Семён четырнадцатилетним не чувствовал ещё своей хвори, хотя покашливал и чувствовал жар. (Voinan lapsi. 1)
4. Mainičet, ku pohjazes eläjil ollah muite muis olijat hiät. (Ole lekkehel da pyzy hyväs voivas)
5. 23 I käveli Jisus kaiken Galilean, opasti kerähmölöis heidy, saneli Jevangelin carstvan i tervehtytti joga hiän i joga voimattomuon rahvahas.
23 И ходил Иисус по всей Галилее, уча в синагогах их и проповедуя Евангелие Царствия, и исцеляя всякую болезнь и всякую немощь в людях. (Matfian hyvä sanondu. 4.)

словоформы (40)

h|ädä (-iän, -ädiä; -ädii)