Леммы

Вернуться к списку | удалить | редактировать

ruskei

язык: карельский: ливвиковское наречие

часть речи: прилагательное

фразеологизмы
ruskei smorodin - красная смородина
Диктор
Мичурова Надежда Викторовна
1985 г.р.
место рождения: Олонец, Олонецкий р-н, Республика Карелия

1 значение

  • русский: красный
  • английский: red
понятие: красный

перевод

вепсский: käbed; rusked

карельский: людиковское наречие: rusked; rusket

карельский: собственно карельское наречие: ruskie; ruškea; ruškie; ruškii

диалекты употребления: Ведлозерский, Видлицкий, Кондушский, Неккульский, Сямозерский, Тулмозерский

Примеры (339)

лучший отличный хороший плохой

1. Sagarvon lugu on pieni, sendäh se pandih Karjalan Ruskieh kniigah.
Численность выдр маленькая, поэтому они находятся в Красной книге Карелии. (Kenbo eläy mečäs?)
2. Piäs ruskei heltu, kudai on vähäzel bokalleh da n’okan al ruskei pardaine.
На голове у петуха красный гребешок, который висит немного боком, и под клювом красная бородка. (Kukkine)
3. Ruskien tulen aigah ei sua mennä ties poikki, sendäh ku sil aigua ajetah mašinat.
Когда горит красный свет, нельзя переходить дорогу, поскольку в то время проезжают машины. (Šustrik da tieliikkehen siännöt)
4. Kaglah lumiukole sivottih čoma ruskei kaglupaikku, Il’l’an sizär Maša iče niegloi sen.
На шею снеговику завязали красивый красный шарф, сестра Ильи - Маша, сама связала его. (LUMIUKON LUAJINDU)
5. Hänel piäl oli ruskei šušši da piäs ruskei n'uppupiäšuapku, ihan moizet, kui gnoumil.
На нём был красный кафтан и красный колпак, совсем как у гномов. (Rastavanpudro)

2 значение

  • русский: красный, красивый

Примеры (326)

лучший отличный хороший плохой

1. Poštumies on keskisuuri mustu liipukku, kudaman siivis on ruskiedu tačmastu. (Kezä keskel talvie)
2. Muamal oli silei valgei nahku, turbiet tukat, suuret vihandat silmät da hänen huulil oli ruskei pomuadu. (Minun died’ois da minus)
3. Sit kassu on, kačo, n’eidizel ühtel kasal tukat ollah, sit kassu eroitetah nenga, kaksi kassua pl’etitäh, čepču ommeltu ruskiedu kumakkua, kaksi kassua pl’etitäh, čepčü piäh pannah, valmehekse azetetah piäh, sinä vai istu ženihäl üskäs.
У девушки коса, волосы у девушки в одну косу заплетены; косу эту разделяют вот так, заплетут волосы в две косы; повойник (‘чепчю’), сшитый из красного кумача, надевают на голову, наготово наденут на голову, ты лишь сиди на коленях у жениха. (Endine svuad’bo. Hniäzevöi stola)
4. Sulhazrahvas net seizalleh nostih (silloi eulluh küdü, dälgimäi küdü rodih, oman kül’än mužikku), sulhazrahvas seizalleh kavahtettihez: "Ammummo, velli, tämän ruskien reboin, ammummo, tämän ruskien reboin ammummo!"
Сваты встали (он [Пеша] тогда не был деверем, после стал деверем, просто односельчанин), сваты встали: "Подстрелим, эту рыжую лису, подстрелим, подстрелим!" (Endine svuad’bo. Sulhaizet)
5. Piä suvitah, tukat kahtel kasal pl’etitäh, čepčü pidäw d’o nügöi ommella tiä valmehekse ruskiedu kumakkua, kird’atoi čepčü, ruskiedu kumakkua čepčü piäh pannah.

Волосы расчешут, заплетут на две косы, повойник на голову, повойник шьют уже заранее из кумача, без всяких узоров, красный повойник на голову одевают.
(Endine svuad’bo. Lahjat)

3 значение

  • русский: рыжий

Примеры (335)

лучший отличный хороший плохой

1. Toiči tukat ollah ruskiet.
Иногда волосы рыжие. (Mečäl on korvat, viel on silmät)
2. Ruskei lehmy roih sid kuibo?
Рыжая корова как будет зваться? (Oli kaikil’e nimed)
3. Ei ylen loitton seizoi da kačoi häneh suuri ruskei koiru mustien junozienke selgiä myöte.
Совсем недалеко стояла и смотрела на неё большая рыжая собака с черным ремешком на спине. (Päiväzen aittu. 9)
4. Se kupettau ruskiedu pardua da sanou:
– Kačon meijän tammah, iče se on valgei a händy da harju ollah mustat.

А тот почёсывает рыжую бороду и говорит:
- Смотрю на нашу кобылу , сама она светлая, а хвост и грива у неё тёмные.
(Zuaharipalaine)
5. Vaigu kergii sen sanuo, rien tyveh juokseldi ruskei koiru, händiä viuhkuttau.
Только успел сказать это, как к саням подбежала, помахивая хвостом, рыжая собака. (Kaksitostu viizastu vellesty)

словоформы (43)

rusk|ei (-ien, -iedu; -ieloi)