ВепКар :: Леммы

Леммы

Вернуться к списку | удалить | редактировать

jälgi

язык: карельский: собственно карельское наречие

часть речи: существительное

произношение: jäĺgi (Валдайский, Весьегонский, Тихвинский, Тунгудский)

фонетические варианты: jälki (Кестеньгский, Вокнаволокский, Княжая, Ухтинский); dälgi (Ругозерский, Мяндусельгский, Паданский, Ребольский)


1 значение

  • русский: след, отпечаток; отметина

Примеры (303)

лучший отличный хороший плохой

1. Pöwryöw, dorogua umbuaw, jäl’gie kattaw.
Буранит, дорогу заносит, следы заносит (‘кроет’). (Kuin šiäd’ä šanotah)
2. Šanou, kuin ni tulet Lomulla učuaskalla Mairinan pelduo vaš, niin i löyvän tukkuzen verekšie närien okšua. Puuda šorrettuo eu, kanduo eu i jälgilöidä ni mittynäzie eu, a okšat tuhjoloih peitetty ollah. I täh rukah moni kerdua.
Говорил: "Как не приду в Лоту на участок, прилегающий к Марьинскому полю, каждый раз нахожу кучу срубленных еловых веток, спрятанных в кустах. (Il’l’a)
3. – Kandoloida šammalella katto, a drogilla ei vedän hiržilöidä, žentän što varaji jälgilöidä jättiä, – šanou Mihal-velli, – Davai luvemma mytyttä takkua kandeli Il’l’a puolentoista virštua Lomulda Mairinah šua.
- Пни, - как говорил лесник, он прикрывал мохом, а брёвна на дрогах не возил потому, что боялся оставить следы колёс, по которым можно было вора найти, - говорит дядя Михаил, - а теперь давай подсчитаем, какую ношу Илья таскал на своём горбу полтора километра от меня до Марьина. (Il’l’a)
4. Mečän šorrettih, hiiret uber’ittih, mečän jäl’l’en kaššen poltettih, kaššen jäl’l’ellä tuhkih kyl’vet’t’ih ozrua enžimäiz’ičči, a toičči pid’i kannot n’e juwrdua, kannot juwrettih šuwrilla kangiloilla. (Omah kyläh nähen šanon)
5. Mečän šorrettih, hiiret uber’ittih, mečän jäl’l’en kaššen poltettih, kaššen jäl’l’ellä tuhkih kyl’vet’t’ih ozrua enžimäiz’ičči, a toičči pid’i kannot n’e juwrdua, kannot juwrettih šuwrilla kangiloilla. (Omah kyläh nähen šanon)

2 значение

  • русский: остаток чего-л., след

Примеры (300)

лучший отличный хороший плохой

1. Mečän šorrettih, hiiret uber’ittih, mečän jäl’l’en kaššen poltettih, kaššen jäl’l’ellä tuhkih kyl’vet’t’ih ozrua enžimäiz’ičči, a toičči pid’i kannot n’e juwrdua, kannot juwrettih šuwrilla kangiloilla. (Omah kyläh nähen šanon)
2. Mečän šorrettih, hiiret uber’ittih, mečän jäl’l’en kaššen poltettih, kaššen jäl’l’ellä tuhkih kyl’vet’t’ih ozrua enžimäiz’ičči, a toičči pid’i kannot n’e juwrdua, kannot juwrettih šuwrilla kangiloilla. (Omah kyläh nähen šanon)
3. Meilä ol’i rodu šuwr’i, d’iedo miän, pravod’iedo ol’i Leva-d’iedo, šidä ol’i Juakko-d’iedo žen jäl’geh, šidä ol’i Suava-d’iedo.
У нас был большой род, деда нашего, прадеда звали Львом, затем был дед Яков после него, потом был дед Савелий. (Omahizet i sus’iedat)
4. Kuin ševondua pidäw vardeija toin’e toizen, n’iin i löwlyö luondua pidäw vardeil’iečie, äššen lähet šie normal’noi kylyštä, a ei n’in šiwlaš l’ienöw jygie viikon jäl’geh kylyö.

Как смешения нужно очень остерегаться друг у друга, так и нужно остерегаться пар подавать, тогда лишь выйдешь ты нормальной из бани, а нет, так тебе будет тяжело очень долго после бани.
(Lašta kyl’vet’t’i buabo)
5. A muamolla lapšen n’ellä kymmen’dä päiviä ei anneta lašta peššä, i nagol’e hiän jo muijen jäl’geh pez’iečow, što hiän ei ole nagol’e čistoi, što hän’ellä nagol’e pidäw olla vain muista muwtettuna.
А матери сорок дней не дают ребенка мыть, и всегда она моется только после всех, потому что она нечистая, она всегда обособленная от других. (Lašta kyl’vet’t’i buabo)

3 значение

  • русский: колея
понятие: колея

перевод

вепсский: jäl’g’; raiž; reiž

карельский: ливвиковское наречие: dälgi; jälge; jälgi; raiživo

карельский: людиковское наречие: raiživo

диалекты употребления: Валдайский, Весьегонский, Тихвинский, Тунгудский

Примеры (300)

лучший отличный хороший плохой

1. Mečän šorrettih, hiiret uber’ittih, mečän jäl’l’en kaššen poltettih, kaššen jäl’l’ellä tuhkih kyl’vet’t’ih ozrua enžimäiz’ičči, a toičči pid’i kannot n’e juwrdua, kannot juwrettih šuwrilla kangiloilla. (Omah kyläh nähen šanon)
2. Mečän šorrettih, hiiret uber’ittih, mečän jäl’l’en kaššen poltettih, kaššen jäl’l’ellä tuhkih kyl’vet’t’ih ozrua enžimäiz’ičči, a toičči pid’i kannot n’e juwrdua, kannot juwrettih šuwrilla kangiloilla. (Omah kyläh nähen šanon)
3. Meilä ol’i rodu šuwr’i, d’iedo miän, pravod’iedo ol’i Leva-d’iedo, šidä ol’i Juakko-d’iedo žen jäl’geh, šidä ol’i Suava-d’iedo.
У нас был большой род, деда нашего, прадеда звали Львом, затем был дед Яков после него, потом был дед Савелий. (Omahizet i sus’iedat)
4. Kuin ševondua pidäw vardeija toin’e toizen, n’iin i löwlyö luondua pidäw vardeil’iečie, äššen lähet šie normal’noi kylyštä, a ei n’in šiwlaš l’ienöw jygie viikon jäl’geh kylyö.

Как смешения нужно очень остерегаться друг у друга, так и нужно остерегаться пар подавать, тогда лишь выйдешь ты нормальной из бани, а нет, так тебе будет тяжело очень долго после бани.
(Lašta kyl’vet’t’i buabo)
5. A muamolla lapšen n’ellä kymmen’dä päiviä ei anneta lašta peššä, i nagol’e hiän jo muijen jäl’geh pez’iečow, što hiän ei ole nagol’e čistoi, što hän’ellä nagol’e pidäw olla vain muista muwtettuna.
А матери сорок дней не дают ребенка мыть, и всегда она моется только после всех, потому что она нечистая, она всегда обособленная от других. (Lašta kyl’vet’t’i buabo)

словоформы (30)

jäl|gi