Леммы

Вернуться к списку | удалить | редактировать

silmy

язык: карельский: ливвиковское наречие

часть речи: существительное

фонетические варианты: silmö (Кондушский)

фразеологизмы
Диктор
Мичурова Надежда Викторовна
1985 г.р.
место рождения: Олонец, Олонецкий р-н, Республика Карелия

1 значение

  • русский: глаз
  • английский: eye
понятие: глаз

перевод

вепсский: sil’m; süum

карельский: людиковское наречие: silme; šil’m

карельский: собственно карельское наречие: silmä; šilmä; šil’m

диалекты употребления: Ведлозерский, Видлицкий, Неккульский, Сямозерский, Тулмозерский

Примеры (1203)

лучший отличный хороший плохой

1. Vierahas silmäs nieglu nägyy, omas ni parzi ei nävy.
В чужом глазу иголка видна, а в своём и бревна не заметишь. (Mägräd’d’ärven sananpolvet da primietät)
2. Kodih tulet – silmät on puhalduksis.
Домой придёшь – глаза все опухшие. ("Enne meijän sijas äijü ruattih meččiä")
3. T'outa sanoi: "Ikkunat ollah silmät meijän pertin, a silmät aiven oldas puhtahannu".
Тётя говорила: "Окна - это глаза нашей комнаты, а глаза всегда должны быть чистыми". (Äijänpäivän nedäli)
4. Varuajal on suuret silmät.
У страха глаза велики. (Kävyimmö meččäh kuustu ottamah)
5. Zavodie pidäw vierdiä piäl tuwleh, vierdiä müödütuwleh: sit tuldu ei lükkiä vierdäjäh, savvu ei tule silmih.
Палить надо начинать с ветреной стороны, тогда пламя не кинется на людей, дым не попадёт в глаза. ("Enne meijän sijas äijü ruattih meččiä")

2 значение

  • русский: зрение
  • английский: eyesight

Примеры (1167)

лучший отличный хороший плохой

1. Silmät pahoi nähtäh dai käzii kivistäy – sanou, vahnus tuli.
- Зрение плохое и руки болят, - говорит, - старость пришла. (Svuat’t’u on hyvä paginkanzu)
2. Ku vie silmäl tunnemmo loittonazii sugulazii da tiijämmö ku ollah omat – sitgi on hyvä.
Раз ещё видим дальних родственников и знаем, что это свои - и это уже хорошо. (Eräs zobottaine – kydyizet, kälyizet...)
3. Hänen silmät oli jo mutakot, polvet ainos säristih dai kuuli häi pahoi.
У него было плохое зрение, колени постоянно тряслись, и слух у него был плохой. (Died’oi da vunukku)
4. Muamal oli silei valgei nahku, turbiet tukat, suuret vihandat silmät da hänen huulil oli ruskei pomuadu. (Minun died’ois da minus)
5. Minä pilčistän silmii, luimotan kačon. (Minun died’ois da minus)

3 значение

  • русский: ушко, отверстие

Примеры (1164)

лучший отличный хороший плохой

1. Muamal oli silei valgei nahku, turbiet tukat, suuret vihandat silmät da hänen huulil oli ruskei pomuadu. (Minun died’ois da minus)
2. Minä pilčistän silmii, luimotan kačon. (Minun died’ois da minus)
3. 191. Ruven jäl’gi ei kibei, piäni sil’mü ei sogei, suwri nenä ei jugei.
191. След от оспы – не болячка, маленькие глаза – не слепота, большой нос – не тяжесть. (Sananpolvet, privutkat)
4. Ristitäh sil’mät i sanotah: "Terveh teile!"
Крестятся перед иконами и говорят: "Здравствуйте!" (Kui enne svuad’bua piättih. Tuttavundu. Kozičendu)
5. Krugloi mügürüččü, ümbäri sammalekas, rodiw bеda, rubiew l’ähtemäh vezi (Sil’mü).
Кругленький и выпуклый, кругом мохом оброс, будет беда – появится вода (‘начинает вода течь’) (Глаз). (Arbaitukset)

4 значение

  • русский: родниковая жила

Примеры (1165)

лучший отличный хороший плохой

1. Järvi on ymbäristön silmy – moine čoma sananpolvi on suomelazil.
Озеро - родник окружающей среды - такая красивая поговорка есть у финнов. (Siämäjärven kangastus – saga)
2. Muamal oli silei valgei nahku, turbiet tukat, suuret vihandat silmät da hänen huulil oli ruskei pomuadu. (Minun died’ois da minus)
3. Minä pilčistän silmii, luimotan kačon. (Minun died’ois da minus)
4. 191. Ruven jäl’gi ei kibei, piäni sil’mü ei sogei, suwri nenä ei jugei.
191. След от оспы – не болячка, маленькие глаза – не слепота, большой нос – не тяжесть. (Sananpolvet, privutkat)
5. Ristitäh sil’mät i sanotah: "Terveh teile!"
Крестятся перед иконами и говорят: "Здравствуйте!" (Kui enne svuad’bua piättih. Tuttavundu. Kozičendu)

5 значение

  • русский: ячея

Примеры (1165)

лучший отличный хороший плохой

1. Kuuzi syldy nieglommo pitkytty verkon, a kolme syldy rodieu jo rakenduksele, se pidäy puolei jo silmät panna.
Вяжем сеть длиною в саженей шесть, а три сажени для той части, что ближе к мотне, для этой сетки ячеи надо делать наполовину меньше. ("Verkua luajiimmo muga")
2. Muamal oli silei valgei nahku, turbiet tukat, suuret vihandat silmät da hänen huulil oli ruskei pomuadu. (Minun died’ois da minus)
3. Minä pilčistän silmii, luimotan kačon. (Minun died’ois da minus)
4. 191. Ruven jäl’gi ei kibei, piäni sil’mü ei sogei, suwri nenä ei jugei.
191. След от оспы – не болячка, маленькие глаза – не слепота, большой нос – не тяжесть. (Sananpolvet, privutkat)
5. Ristitäh sil’mät i sanotah: "Terveh teile!"
Крестятся перед иконами и говорят: "Здравствуйте!" (Kui enne svuad’bua piättih. Tuttavundu. Kozičendu)

6 значение

  • русский: петля
  • английский: loop

Примеры (1165)

лучший отличный хороший плохой

1. ... buabo vai niegloi: silmy silmäzen peräh.
...бабушка только вязала: петелька за петелькой. (Erähiči kyläs)
2. Muamal oli silei valgei nahku, turbiet tukat, suuret vihandat silmät da hänen huulil oli ruskei pomuadu. (Minun died’ois da minus)
3. Minä pilčistän silmii, luimotan kačon. (Minun died’ois da minus)
4. 191. Ruven jäl’gi ei kibei, piäni sil’mü ei sogei, suwri nenä ei jugei.
191. След от оспы – не болячка, маленькие глаза – не слепота, большой нос – не тяжесть. (Sananpolvet, privutkat)
5. Ristitäh sil’mät i sanotah: "Terveh teile!"
Крестятся перед иконами и говорят: "Здравствуйте!" (Kui enne svuad’bua piättih. Tuttavundu. Kozičendu)

словоформы (41)

silm|y (-än, -iä; -ii)