Леммы

Вернуться к списку | удалить | редактировать

kieli

язык: карельский: собственно карельское наречие

часть речи: существительное

произношение: kieĺi (Валдайский, Весьегонский, Вокнаволокский, Кестеньгский, Ругозерский, Тихвинский, Толмачевский, Тунгудский, Ухтинский), kieli (Княжая, Мяндусельгский, Паданский, Ребольский)

фонетические варианты: kiäl’ (Дёржанский)

фразеологизмы
hänen kieli ei muah joutais - его советы пригодятся
kieli on ulkona - сломя голову (букв. высунув язык)
pityä kieli lukun takana - молчать (букв. держать язык за замком)

1 значение

  • русский: язык (орган)
понятие: язык

перевод

вепсский: kel’

карельский: ливвиковское наречие: kiele; kieli

карельский: людиковское наречие: kieli; kiel’

диалекты употребления: Валдайский, Весьегонский, Вокнаволокский, Кестеньгский, Княжая, Мяндусельгский, Паданский, Ребольский, Ругозерский, Тихвинский, Толмачевский, Тунгудский, Ухтинский

Примеры (1819)

лучший отличный хороший плохой

1. Kodih tuli ni šanua ei malta omah kieleh šanuo. (Tämä oli toži)
2. Hänellä kieli šoittau.
о разговорчивом (букв). (Šanapolvet da aforizmat. 1. A-H)
3. Kellä kieli libie, šillä eliä kebie.
У кого язык скользкий, у того жизнь лёгкая. (Šanapolvet da aforizmat. 2. I-M)
4. Kellä pitkä kieli, šillä lyhyt haju.
У кого длинный язык, у того ум короток. (Šanapolvet da aforizmat. 2. I-M)
5. Kieli ei vaibu.
Язык не устанет. (Šanapolvet da aforizmat. 2. I-M)

2 значение

  • русский: язык (речь)

Примеры (1832)

лучший отличный хороший плохой

1. Nyt voimma šanuo, jotta šemmoni šeikkailupeli on, še liittyy karjalan kieleh ta kulttuurih ta šitä voit pelata karjalan kielellä. (“Kalevalan” uuši istorija)
2. Miän kylöveh pagizou karielan kielen Tolmačun murdehekši.
Жители нашей деревни говорят на толмачевском диалекте карельского языка. (Varžinaiskarielah da VepKar-korpussah näh)
3. Varžinaiskariela on yksi karielan kielen piämurdehista.
Собственно карельское наречие является одним из наречий карельского языка. (Varžinaiskarielah da VepKar-korpussah näh)
4. Ka vain vähembi puolda heistä pagizou karielakši, a Tverin Karielašša vain kolmanneš čuasti pagizou karielan kielekši.
Из них меньше половины говорят на карельском языке, а в Тверской Карелии лишь треть. (Varžinaiskarielah da VepKar-korpussah näh)
5. Vienankarielan murdehet ollah otettu normitun kielen variantan peryššäkši Karielašša.
Севернокарельские диалекты собственно карельского наречия положены в основу одного из вариантов нормированного карельского языка в Карелии. (Varžinaiskarielah da VepKar-korpussah näh)

3 значение

  • русский: било (ударная часть в виде языка)

Примеры (1800)

лучший отличный хороший плохой

1. Karjalan Kanšallisušpolitiikan varaministerin Jelena Migunovan šanojen mukah, karjalan ta vepšän kielen oppikirjoilla ta opaššušainehistolla on šuurta kyšyntyä. (KniiguMelliččä tarjosi lukomista eri makuh ta eri ikäh)
2. Vepšän kielen tutkijan Nina Zaitsevan mieleštä, karjalan ta vepšän kirjakielet ollah kehityšvaihiešša ta šanakirjoja näillä nuorilla kirjakielillä pitäis julkaissa rikenempäh. (KniiguMelliččä tarjosi lukomista eri makuh ta eri ikäh)
3. Oppikirjojen ta šanakirjojen valmistamistyö jatkuu, vuotena 2016 nähtih päivänvalon uuvvet karjalais-venäläini ta venäläis-karjalaini šanakirja livvin murtehella ta tänä vuotena on šuunnitelmissa julkaissa lisyä oppiainehistuo karjalan kielen opaštujilla. (KniiguMelliččä tarjosi lukomista eri makuh ta eri ikäh)
4. Viime vuotena "Periodika" julkasi viisi lapšilla tarkotettuo kirjua karjalan, šuomen ta venäjän kielillä. (KniiguMelliččä tarjosi lukomista eri makuh ta eri ikäh)
5. "Periodikua" on totuttu pitämäh kuštantamona, mi painau kirjoja enimmäkšeh Karjalan kantakanšojen kielillä ili karjalan, šuomen, vepšän ta venäjän kielillä, kuitenki viime vuotena kuštantamo oli leventän kielirajojah ta oli painan kirjoja komin, mansin šekä enklannin kielillä. (KniiguMelliččä tarjosi lukomista eri makuh ta eri ikäh)

4 значение

  • русский: горловина мережи, ставного невода

перевод

вепсский: kelez; keruz

карельский: ливвиковское наречие: kero; keroi; kieli; kiäli

карельский: людиковское наречие: keroi; kieli; kiel’

диалекты употребления: Мяндусельгский

Примеры (1800)

лучший отличный хороший плохой

1. Karjalan Kanšallisušpolitiikan varaministerin Jelena Migunovan šanojen mukah, karjalan ta vepšän kielen oppikirjoilla ta opaššušainehistolla on šuurta kyšyntyä. (KniiguMelliččä tarjosi lukomista eri makuh ta eri ikäh)
2. Vepšän kielen tutkijan Nina Zaitsevan mieleštä, karjalan ta vepšän kirjakielet ollah kehityšvaihiešša ta šanakirjoja näillä nuorilla kirjakielillä pitäis julkaissa rikenempäh. (KniiguMelliččä tarjosi lukomista eri makuh ta eri ikäh)
3. Oppikirjojen ta šanakirjojen valmistamistyö jatkuu, vuotena 2016 nähtih päivänvalon uuvvet karjalais-venäläini ta venäläis-karjalaini šanakirja livvin murtehella ta tänä vuotena on šuunnitelmissa julkaissa lisyä oppiainehistuo karjalan kielen opaštujilla. (KniiguMelliččä tarjosi lukomista eri makuh ta eri ikäh)
4. Viime vuotena "Periodika" julkasi viisi lapšilla tarkotettuo kirjua karjalan, šuomen ta venäjän kielillä. (KniiguMelliččä tarjosi lukomista eri makuh ta eri ikäh)
5. "Periodikua" on totuttu pitämäh kuštantamona, mi painau kirjoja enimmäkšeh Karjalan kantakanšojen kielillä ili karjalan, šuomen, vepšän ta venäjän kielillä, kuitenki viime vuotena kuštantamo oli leventän kielirajojah ta oli painan kirjoja komin, mansin šekä enklannin kielillä. (KniiguMelliččä tarjosi lukomista eri makuh ta eri ikäh)

5 значение

  • русский: струна

Примеры (1800)

лучший отличный хороший плохой

1. Karjalan Kanšallisušpolitiikan varaministerin Jelena Migunovan šanojen mukah, karjalan ta vepšän kielen oppikirjoilla ta opaššušainehistolla on šuurta kyšyntyä. (KniiguMelliččä tarjosi lukomista eri makuh ta eri ikäh)
2. Vepšän kielen tutkijan Nina Zaitsevan mieleštä, karjalan ta vepšän kirjakielet ollah kehityšvaihiešša ta šanakirjoja näillä nuorilla kirjakielillä pitäis julkaissa rikenempäh. (KniiguMelliččä tarjosi lukomista eri makuh ta eri ikäh)
3. Oppikirjojen ta šanakirjojen valmistamistyö jatkuu, vuotena 2016 nähtih päivänvalon uuvvet karjalais-venäläini ta venäläis-karjalaini šanakirja livvin murtehella ta tänä vuotena on šuunnitelmissa julkaissa lisyä oppiainehistuo karjalan kielen opaštujilla. (KniiguMelliččä tarjosi lukomista eri makuh ta eri ikäh)
4. Viime vuotena "Periodika" julkasi viisi lapšilla tarkotettuo kirjua karjalan, šuomen ta venäjän kielillä. (KniiguMelliččä tarjosi lukomista eri makuh ta eri ikäh)
5. "Periodikua" on totuttu pitämäh kuštantamona, mi painau kirjoja enimmäkšeh Karjalan kantakanšojen kielillä ili karjalan, šuomen, vepšän ta venäjän kielillä, kuitenki viime vuotena kuštantamo oli leventän kielirajojah ta oli painan kirjoja komin, mansin šekä enklannin kielillä. (KniiguMelliččä tarjosi lukomista eri makuh ta eri ikäh)

словоформы (59)

kiel|i [e, ]