Леммы

Вернуться к списку | удалить | редактировать

ruadua

язык: карельский: ливвиковское наречие

часть речи: глагол

фонетические варианты: raadaa (Видлицкий, Тулмозерский); riadia (Кондушский); roadoa (Ведлозерский); riata (Кондушский)

фразеологизмы
ruadua surmassah - работать до потери сознания (букв. работать до смерти)
ruadua yhtes - сотрудничать (букв. работать вместе)
Диктор
Мичурова Надежда Викторовна
1985 г.р.
место рождения: Олонец, Олонецкий р-н, Республика Карелия

1 значение

  • русский: работать, трудиться
  • английский: to work, to toil
понятие: работать

перевод

вепсский: rata

карельский: людиковское наречие: ruadua; ruata; ruatta

карельский: собственно карельское наречие: raadaa; riadia; roadua; roodoo; ruadua; ruaduu; ruata; ruatua

диалекты употребления: Неккульский, Сямозерский

Примеры (3666)

лучший отличный хороший плохой

1. Zavodu se oli jogirannas, ruadoi.
Завод тот был на берегу реки, действовал. ("Maliginan zavodu...")
2. Niil’oil ruattih, pal’l’attih suwril pal’l’oil.

На тех работали, большими молотами ковали.
("Maliginan zavodu...")
3. Nemme huvembat pal’l’at, net ül’en puaksužeh ruattih.

Поменьше молоты – те очень часто стучали (‘работали’).
("Maliginan zavodu...")
4. Da sit viä meijän hiil’dü poltettih, müä ruavoimmo hiil’dü, kuwččua poltiimmo.
Тут наши и угольё сжигали, мы заготавливали [древесный] уголь, кучи сжигали. ("Maliginan zavodu...")
5. 1. Aigaine akku, müähäine mučoi (konzu vahnal pidäw enämbi ruadua).
1. Рано замужем, подольше молодухой (под старость приходится больше работать). (Sananpolvet, privutkat)

2 значение

  • русский: возделывать, обрабатывать что-л.

перевод

вепсский: lat’t’a; rata; tehta; voumita

карельский: людиковское наречие: muokata; ruadai; ruadua; ruata; ruatta

карельский: собственно карельское наречие: muokata; riaadia; roadoa; roodoo; ruadaa; ruadua; ruaduu; ruatua

диалекты употребления: Неккульский, Сямозерский

Примеры (3610)

лучший отличный хороший плохой

1. Enne meijän sijas äijü ruattih meččiä – kaskie ajettih, vierrettih, jäl’l’es vierändiä pidi kündiä, da enne kül’vändiä ottua vezoi, da kai.
Раньше в наших местах много пашни готовили в лесу – расчищали лес для подсеки, жгли срубленный в чащобе лес, после сжигания надо было вспахать, а перед посевом вырубить побеги да всё такое. ("Enne meijän sijas äijü ruattih meččiä")
2. Iče müö äijiä emmo ruadanuh, a kel oli vähä pelduo, ga net enämbän ruattih.
Мы сами много не расчищали, а у кого было мало земли, те больше расчищали. ("Enne meijän sijas äijü ruattih meččiä")
3. Se puhtahal l’eiväl pidäw ruadua, sih ei päi muw.

Их надо на чистом хлебе выделывать, для этого ничто другое не годится.
(Kui nahkua pieksetäh)
4. Sit sen ku ruat, sit välläh.
Затем, это когда сделаешь, тогда свободен. (Urakka suol)
5. Kanzallizen poliitiekan ministerstvu tänävuongi rubieu ruadamah Karjalan tazavallan rahvahien hyväkse. (Kanzallizen poliitiekan ministerstvan ruavon tuloksih da pluanoih nähte)

3 значение

  • русский: делать, поступать

Примеры (3639)

лучший отличный хороший плохой

1. Midäbo nügöi minä ruan?
Что я теперь буду делать? ("Kondian minä näin")
2. "Midä nügöi ruadua: seiččiä kilometrii niitul päi, kui nügöi piästä?"
Что теперь делать будем: семь километров от пожни до дому, как теперь добраться домой? (Pehkotsel’l’än niitule lapsen sain)
3. 39. Huavoh oraštu et peitä (= peitoči ei sua ni midä ruadua).
39. Шила в мешке не утаишь [тайно ничего не сделаешь]. (Sananpolvet, privutkat)
4. "Ga lapset, ga mengiättö hot’ puikkua keriättö da käwgiä hot’ kohtas, kačotto, midä brihačut ruatah!"
"Так, дети, идите хоть щепок соберите да сходите через реку, посмотрите, что мальчики делают!" (Lašku Lawri)
5. Midä nügöi ruadua?
Что мне теперь делать? (Lašku Lawri)

4 значение

  • русский: состоять в должности

Примеры (3606)

лучший отличный хороший плохой

1. Kanzallizen poliitiekan ministerstvu tänävuongi rubieu ruadamah Karjalan tazavallan rahvahien hyväkse. (Kanzallizen poliitiekan ministerstvan ruavon tuloksih da pluanoih nähte)
2. Suaha putin ruadai kielipezä omah kyläh on kova tahto. (Vieljärveh huavatah kielipeziä)
3. Enzimäi kačotah löydyygo himoniekkua kylän perehis, sit piätetäh ket tullah ruadamah. (Vieljärveh huavatah kielipeziä)
4. Tuhukuun lopus meinatah pidiä paikalline seminuaru, kudamas sanellah, mih niškoi kielipezä pidäy, kui se ruadau mieros da mih tabah se rubieu ruadamah Vieljärvel. (Vieljärveh huavatah kielipeziä)
5. Tuhukuun lopus meinatah pidiä paikalline seminuaru, kudamas sanellah, mih niškoi kielipezä pidäy, kui se ruadau mieros da mih tabah se rubieu ruadamah Vieljärvel. (Vieljärveh huavatah kielipeziä)

словоформы (155)

rua|dua (-n, -dau; -tah; -doi, -ttih)