ВепКар :: Леммы

Леммы

Вернуться к списку | удалить | редактировать

oigei

язык: карельский: ливвиковское наречие

часть речи: прилагательное

фонетические варианты: oigie (Кондушский); oiginaine (Новописьменный ливвиковский, Ведлозерский, Неккульский)

фразеологизмы
oigei hengi - праведная душа
olla oigiennu käinny - быть правой рукой кого-л.
Диктор
Мичурова Надежда Викторовна
1985 г.р.
место рождения: Олонец, Олонецкий р-н, Республика Карелия

1 значение

  • русский: прямой, ровный
  • английский: straight
понятие: прямой

перевод

вепсский: oiged

карельский: людиковское наречие: kohtalline; oiged; oigei

карельский: собственно карельское наречие: kohallin; kohalline; kohallini; oigie; suora; šuora

диалекты употребления: Видлицкий, Сямозерский, Тулмозерский

Примеры (687)

лучший отличный хороший плохой

1. Pyöril da mašinoil azettumattah hyö matkattih ennepäi strojittuu oigiedu dorogua myöte bokittajen Anustu.
На велосипедах и машинах они мчались по заранее построенной прямой дороге, огибающей Олонец. (Karjal – meijän verel, buite eläväl viel kastettu mua)
2. Sit kylvetäh, sit lähtöy [kazvamah], sit myös pidäy haraval vedellä se kai, štobi olis oigei ploššadi tämä.
Затем засевают, он начинает расти, затем снова надо его граблями пройти, чтобы была ровная площадка. (Pelvastu külviimö)
3. [Pidäy ottua] oigiet kuuzahazet, verekset, nuorikkazet.
Надо выбирать прямые ёлочки, свежие, молоденькие. (Harav)
4. Ven’än sies oigei varzi [on], täh ručko pando, siit sie pialikko.
У русских косовище прямое, тут ручка и там палка. (Stoikan varzi, sablahat)
5. 150. Olet oigei, ku bemmel.
150. Ты прав, как никто (‘прямой, как дуга’). (Sananpolvet, privutkat)

2 значение

  • русский: правый
  • английский: true, right, correct
понятие: правый

перевод

вепсский: oiged

карельский: людиковское наречие: oiged; oigei

карельский: собственно карельское наречие: oigei; oigein; oigia; oigie; oigii; oikie

диалекты употребления: Ведлозерский, Видлицкий, Неккульский, Сямозерский, Тулмозерский

Примеры (704)

лучший отличный хороший плохой

1. Vot keyhy se aiven i jällele jiäy, aiven häi oigiel bokal rambuau.
Вот бедняк-то всё остаётся позади, он всегда на правую ногу хромает. (Kasken ruado)
2. Kengo yhtistäy šipanniekkoi yhtel ezisormel, eräs hurual da oigiel käil.
Кто-то прищипывает калитки одним пальцем, а кто-то левой и правой рукой. (Kalittu kyzyy kaheksua)
3. Šuojunjoven oigei randu eloitettih aiga myöhä.
Правый берег реки Шуи заселили достаточно поздно. (Šondajoven suus)
4. 29 Sendäh, ku sinun oigei silmy vedänöy sinuu riähkäh, kiško se da lykkiä iäre.
Если же правый глаз твой соблазняет тебя, вырви его и брось от себя, (Jevangelii Matfein mugah (5: 27-32). Huigieh ruadoh näh)
5. 3 A konzu sinä annat miilostinan, älgäh sinun hura käzi tiijäkkäh, midä ruadau oigei, 4 anna sinun hyvä ruado olis peitos.
У тебя же, когда творишь милостыню, пусть левая рука твоя не знает, что делает правая, 4 чтобы милостыня твоя была втайне. (Jevangelii Matfein mugah (6: 1-18). Kui avvuttua köyhile, kui moliekseh da pyhittiä?)

3 значение

  • русский: правый, лицевой

Примеры (686)

лучший отличный хороший плохой

1. 150. Olet oigei, ku bemmel.
150. Ты прав, как никто (‘прямой, как дуга’). (Sananpolvet, privutkat)
2. Häi panow omah oigieh šokkaizehe,
Hänele rubiew vaččaine kasvamahe.

Она кладёт эти волосинки за свою правую щёку,
У неё начинает живот расти.
(Irоi, imbi neidoi suabi seppo Ilmol’lizen)
3. Aijan südämes kudai kud’žoimätaz ollow, sih ei pie viijä, a kudai vai on sorron tagan – eči se kud’žoimätäz, da dorogurannaz da oigiel käil’.

В муравейник, который находится внутри изгороди, не надо ставить, а нужно в тот, который за завалом, ищи муравейник у обочины дороги по правую руку.
(Endine svuad’bo. Lemmen nostandu)
4. Koiz l’ähtehüw oigiel käil’ kudai kud’žoimätäz on, pane sih, se on kaikkie poleznoin dielo lembeh niškoi, dai tervehüöh on hüvä, omah tervehüöh.

Как выйдешь из дому, в муравейник, который по правой стороне, в тот и ставь, это самое полезное дело для девичей славутности, да и для здоровья хорошо.
(Endine svuad’bo. Lemmen nostandu)
5. Pivon hantuzis piettih seminuaru algajih biznesmiehih niškoi da ruadopaja, kuduan aigua opastettih oigieh kirjuttamah rez’ume. (Ruavon eččijoile abuh)

4 значение

  • русский: правильный, верный

Примеры (695)

лучший отличный хороший плохой

1. Et joga kylän čupul sua kuulta mostu čomua oigiedu liygii.
Не в каждой деревне можно услышать такой правильный язык ливвиковских карелов. (Meneskendeltih Vieljärven buaboit miehele)
2. Sen mäin oigei nimi on Vattuvuori, no sidä sanotah Vatuski.
Правильное название той горы - Ваттувуори, но её называют Ватуски. (Minun hiihtoloma)
3. Mihail Savinan sanoin mugah kylän oigei nimi on Honganalustu.
По словам Савина правильное название деревни - Хонганалусту. (Yksi kylä – moni nimie)
4. Oma vieljärveläine pagintaba nägyi kerras kirjutuksis, pidi opastuo käyttämäh oigieloi sananmuodoloi da puaksumbah kaččuo sanakniigah.
Своя ведлозерская манера произношения бросалась в глаза в статьях, надо было учиться употреблять правильные формы и чаще обращаться к словарю. (Omamualazet)
5. Tänäpäi ylen äijän paistah da kirjutetah oigies syöndäs.
Сейчас очень много говорят и пишут о правильном питании. (Oigei syöndy)

5 значение

  • русский: правый, невиновный

Примеры (696)

лучший отличный хороший плохой

1. Kornilov sai čökätä sen tarkastajan kormanih kirjazen da kodvazen peräs oli tunnustettu oigiekse ristikanzakse.
Корнилов успел сунуть в карман инспектора эту записку и через некоторое время он был признан невиновным. (Karjalan Tazavallan 100-vuozipäiväkse)
2. 7 No ku työ ellendäzittö, midä nämmis Jumalan sanois on: "Minä en tahto žertvua, a tahton, ku työ žiälöiččizittö toine tostu", sit etto viärittäs oigieloi.
Если бы вы знали, что́ значит: милости хочу, а не жертвы, то не осудили бы невиновных. (Jevangelii Matfein mugah (12: 1-8). Suovatan ižändy)
3. Läkkä iäre. Ole sinä päivilleh oigies henges bladenčas"!
Оставь в покое безгрешного младенца"! (”Minä puhun puhtahaksi”)
4. Häi andau päiväzele nosta kui hyvile, mugai pahoile, työndäy vihman kui oigieloile eläjile, mugai viäril eläjile.
ибо Он повелевает солнцу Своему восходить над злыми и добрыми и посылает дождь на праведных и неправедных. (Jevangelii Matfein mugah (5: 38-48). Suvaikkua teijän vihaniekkoi)
5. 45 I lienettö poijat Tuatan teijän taivahallizen, kudaman päiväine pastattau karuloile i hyvile, i vihmuu oigieloile i viärile.
45 да будете сынами Отца вашего Небесного, ибо Он повелевает солнцу Своему восходить над злыми и добрыми и посылает дождь на праведных и неправедных. (Matfian hyvä sanondu. 5.)

6 значение

  • русский: правдивый

Примеры (694)

лучший отличный хороший плохой

1. Andrei on oigei karjalaine kyläläine brihačču.
Андрей - правдивый карельский деревенский парень. (Kyläläine kezälomaniekku on kodimuan hyvyzil)
2. Minä duumain, ellendän, i uskon, mi jumal yksi, i erästy händy ei ole toštu, mi häi varzi oli i ei ole ni alguu ni agjua, mi häi on hengi hibjatoi i surmatoi, i siten oigei sud’ju, miilostii syväin kaikkial, jogaižel sijal on, kai nägöy, kai kuulou, kai tiedäy, i suamoit mielet meijän i tahtondat.
Я думаю, рассуждаю, и верю, что Бог един и кроме Его нет другого, что Он всегда был, и не имеет ни начала ни конца: что Он есть дух бестелесный и бессмертный, притом правосуден, милосерд, везде на всяком месте есть, все видит, все слышит, все знает, и самые мысли наши и намерения. (Перевод некоторых молитв и сокращенного катехизиса на олонецком языке. Sokraščonnii katihisis)
3. Nikui, minä kui smietin jumalua, muga hyvä sen kelä i eliä laih, nimittiän: konzu minä tiijän, mi jumal oigei, muga lienen varuamah pahua luadia, kui ei puuta hänen oigieh suudoh i ei eroittuakseh hänen miilostis konzu jumal miilostisyväin, muga minä lienen omis pahois ažois kuajimahaze, nadeimmos mi häi minun kaindua ei lykkiä.
Никак: я как рассуждаю о Боге, так согласно с тем и жить должен, а именно: когда я знаю, что Бог справедлив, так буду опасаться худое делать, дабы не подпасть Его правосудию: и не лишиться Его милости, когда Бог милосерд, так я буду в своих худых делах каяться, надеясь, что Он мое покаяние не отвергнет. (Перевод некоторых молитв и сокращенного катехизиса на олонецком языке. Sokraščonnii katihisis)
4. Aijal že keyhysty, i vanhatustu syöttiä heidy, i pokoija, i sil’ maksua velgu oigejua blahodarindua.
во время же скудости и престарелости питать их и покоить, и тем платить долг справедливые благодарности. (Перевод некоторых молитв и сокращенного катехизиса на олонецком языке. Sokraščonnii katihisis)
5. 23 Gore ...; ku annatto kymmenenden vuitin miätas, anisas i tmiinas, a jätittö suurimat zakonas, oigien suvvon (oigevuon) armon i uskon; nämmii pidi luadie, a i niidy ei jättiä.
23 Горе вам, книжники и фарисеи, лицемеры, что даете десятину с мяты, аниса и тмина, и оставили важнейшее в законе: суд, милость и веру; сие надлежало делать, и того не оставлять. (Matfian hyvä sanondu. 23.)

словоформы (42)

oig|ei (-ien, -iedu; -ieloi)