Леммы

Вернуться к списку | удалить | редактировать

mel’

язык: вепсский

часть речи: существительное

произношение: meĺ (Северновепсский, Средневепсский восточный, Средневепсский западный, Южновепсский)

фразеологизмы

1 значение

  • русский: ум, рассудок
  • английский: intellect
понятие: ум

перевод

карельский: ливвиковское наречие: haivu; haju; miele; mieli; äly

карельский: людиковское наречие: haju; mieli; miel’; äly

карельский: собственно карельское наречие: därgi; haju; järki; mieli; miel’; äly

диалекты употребления: Северновепсский, Средневепсский восточный, Средневепсский западный, Южновепсский

Примеры (1802)

лучший отличный хороший плохой

1. 21Konz Iisusan ičhižed kulištiba neciš, hö läksiba otmaha händast i sanuiba, miše hän om lähtnu melespäi.
21 И, услышав, ближние Его пошли взять Его, ибо говорили, что Он вышел из себя. (Evangelii Markan mödhe (3:20-30 ). Iisus i Vel’zevul)
2. 15Hö tuliba Iisusannoks i nägištiba sen mehen, kudambas oli olnu legion pahoid hengid, i sädod oliba hänen päl, i hänen mel’ oli terveh.
15 Приходят к Иисусу и видят, что бесновавшийся, в котором был легион, сидит и одет, и в здравом уме; (Evangelii Markan mödhe (5:1-20). Iisus gadaralaižiden mas)
3. Pidab ei vaiše opeta äjak-se, no kazvatada-ki mugošt intelligencijad, kenele mel’he om ičemoi rahvahan kel’ da kul’tur, ked eciba voimust radmaha sen kul’turan da kelen oblastiš. (Vepsläižil om toivoid i varastusid)
4. A mini, mi mel’he johtui.
А мне чего-то на ум пришло. (Konz olin vuu nor’)
5. A otta midä-ni koiran suspäi ei tarbiž, ved’ koir om koir – ed teda, mi om sen meles, haukaidab da völ pöl’gästoitab. (Koir da minun alaine)

2 значение

  • русский: мнение

Примеры (1792)

лучший отличный хороший плохой

1. Olen mugošt mel’t, miše nece ei ole oiged meletuz. (Vepsläižil om toivoid i varastusid)
2. Kaiken om hüvä, konz ristituil om ühtejiččid melid, konz hö abutaba da tugedaba toine tošt udes azjas. (”Vepsän vezad”-sebran Pikkujoulu)
3. Fol’klorist Vladimir Propp oli mugošt mel’t, miše maidnedal’ oli kuti manradon vero hüvän satusen täht. (Vessel maidnedal’)
4. A niižne pertiš om, ku ženih ii mel’he, ii offotuu mäne, iknas ženihole kukiškoid kändab. (Kut eduu mehele mändihe)
5. Muštan voikud, johtub mel’he, ka emboi sanuda. (Kut koljan maha pandas)

3 значение

  • русский: настроение, расположение духа

Примеры (1810)

лучший отличный хороший плохой

1. 5Iisus käredas kacuhti heihe, hän tuli pahaze mel’he heiden koviden südäimiden tagut.
5 И, воззрев на них с гневом, скорбя об ожесточении сердец их, (Evangelii Markan mödhe (3:1-6). Voib-ik sobatan tehta mehid tervhikš?)
2. Tuli melentartuine vastuz, mitte toi ristituile hüväd mel’t, andoi heile voimust kosketadas toine toiženke, vajehtadas mahtištol. (Rata rahvahan hüvüdeks)
3. Minei ei ole mel’he vaiše se, miše openduzkirjoid kätas, ozutesikš, pohjoižkarjalan kelespäi vepsän kel’he. (Vepsläižil om toivoid i varastusid)
4. Mel’he oli mugoine rad lapsile-ki. (Eläb tradicii)
5. ”Kodima”-lehtesen radnikad ozateleba händast i toivotaba tervhut, korktad ozad, armastust i hüväd mel’t! (Südäimeline da laskav opendai)

4 значение

  • русский: намерение

Примеры (1790)

лучший отличный хороший плохой

1. A baboi kaiken el’gendab, rad om jo tehtud, uudimed om travd’ud, midä lapsid laida, nägub, miše varaidaba, ei pahas meles tehtud azj, a vändos. (Baban uudimed)
2. A niižne pertiš om, ku ženih ii mel’he, ii offotuu mäne, iknas ženihole kukiškoid kändab. (Kut eduu mehele mändihe)
3. Muštan voikud, johtub mel’he, ka emboi sanuda. (Kut koljan maha pandas)
4. Bohat, a niiččele ii mel’he, hot’ bednijemb da tarbi niiččele sen taga mända. (Kut svad’ban spravitas)
5. Nu midä, sud’jad sanoba: ele mužikou mel’t’.

Ну что, судьи говорят: «Hет у мужика ума».
(Kut mužik bajarinke sudihe)

словоформы (49)

mel|’ (-en, -’t, -id)